Recykling - czy robisz to dobrze? Najczęstsze błędy popełniane przy segregacji śmieci

Odbiorcy śmieci i producenci opakowań robią wiele, by segregowanie odpadów utrudnić i obrzydzić do cna. Ale recykling jest w gruncie rzeczy niezwykle prosty!

Pamiętam moje pierwsze odczucia po lekturze wytycznych umieszczonych na workach przeznaczonych do segregacji śmieci. Nie wiedziałam czy parsknąć śmiechem, czy rzewnie zapłakać. Dzisiaj to wszystko wydaje mi się klarowne i oczywiste, ale kilka lat temu, na początku mojej przygody z recyklingiem, czułam się całkowicie zagubiona.

W poszukiwaniu odpowiedzi na dziesiątki śmieciowych pytań dopłynęłam do krańców internetu oraz granic obłędu. Przeczytałam setki sprzecznych ze sobą tekstów, zapoznałam się z ogromem durnych jak diabli rad. W końcu miałam tego serdecznie dość i uznałam, że jedyne czym będę się przy segregacji odpadów kierować, to ustawa (o utrzymaniu czystości i porządku w gminach; Dz.U. 2013 poz. 228 wraz z nowelizacjami) oraz najzwyklejszy zdrowy rozsądek.

Dlaczego ustawa? Dlaczego twierdzę, że odbiorcy śmieci utrudniają nam życie? Ustawa dlatego, że to jedyne, co prawnie zobowiązuje wszystkie strony do takich a nie innych działań. Prawo oczywiście zostawia pewną dowolność, stąd różnice w systemach segregacji odpadów w różnych gminach. Różnice, pod warunkiem, że są rozsądne, nikomu nie wadzą. Gorzej, gdy firma odbierająca śmieci próbuje narzucić idiotyczne, komplikujące segregację zasady. Jakie? Ot, na przykład niektórzy mieszkańcy Szczecina przez dłuższy czas nie mogli do pojemników na tworzywa sztuczne wrzucać opakowań po jogurtach i chemii domowej, a nieszczęśnicy z innego polskiego miasta byli nękani za traktowanie puszek jako tworzyw sztucznych.

Meandry recyklingu. Najczęstsze błędy popełniane przy segregacji śmieci Meandry recyklingu. Że co, że jak? (fot. Monika Mężyńska)

Dlaczego tak się dzieje? Jak zwykle chodzi o kasę. Zakładom przetwarzającym śmieci bardziej opłaca się odbierać transporty zawierające łatwe do recyklingu tworzywa, takie jak na przykład butelki PET. Po cholerę im babrać się w tonach innych, mniej opłacalnych odpadów? A więc wytyczne, takie jak powyżej, to zwykła, niezgodna z prawem samowolka i zdecydowanie nie trzeba takich nakazów respektować. Do kontenerów na tworzywa sztuczne wrzucać można wszystkie przeznaczone do recyklingu plastiki oraz metalowe opakowania (chyba, że gmina w której mieszkamy, wystawia na metal osobne pojemniki). W żadnym jednak razie puszek nie należy wyrzucać wraz z odpadami mieszanymi!

Ale nie tylko firmy od śmieci rzucają nam kłody pod nogi. Producenci opakowań też mają nieco za uszami, aczkolwiek często zarzucamy im znacznie więcej niż powinniśmy. Oto symbole związane z recyklingiem, z którymi mamy do czynienia najczęściej:

Meandry recyklingu. Najczęstsze błędy popełniane przy segregacji śmieci Jeden z tych trzech symboli znajdziesz na prawie każdym opakowaniu (il. Monika Mężyńska)

O ile to bezczelne zielone kółko regularnie doprowadza mnie do szewskiej pasji, to symbole dotyczące konkretnych surowców uważam za całkiem ciekawy temat. W żadnym razie nie jest to coś, co powinno komukolwiek spędzać sen z powiek, ponieważ potrafimy przecież odróżnić plastik od szkła czy papieru (te kombinowane wrzucamy najczęściej do wora na tworzywa sztuczne). To informacja skierowana bardziej to zakładów przetwarzających śmieci, niż do nas. Ale o co w sumie chodzi z tymi wszystkimi numerkami w trójkącikach ze strzałek?

Nie ma żadnej ogólnoświatowej normy, która określałaby standardy opakowań oraz dokładne kształty czy kolory recyklingowych symboli. Znaczki te są jednak wszędzie na tyle proste i podobne do siebie, że ich odczytywanie nie sprawia większych kłopotów. Jeżeli producent postanawia poinformować z czego konkretnie wyprodukowany jest jego wyrób, umieszcza na nim uproszczony trójkątny symbol recyklingu wraz z towarzyszącymi mu cyferkami i literami.

Meandry recyklingu. Najczęstsze błędy popełniane przy segregacji śmieci Te wszystkie znaczki są naprawdę proste i logiczne (il. Monika Mężyńska)

A jakie błędy są najczęściej popełniane przy sortowaniu odpadów? Najwięcej problemów sprawiają tworzywa sztuczne. A przecież jeżeli pojawia się jakakolwiek wątpliwość, wystarczy potencjalny śmieć obejrzeć, poszukać trójkąta ze strzałek i odczytać numerek. No i sru do odpowiedniego wora. Wyrzucając butelkę koniecznie trzeba ją zgnieść! Wiele osób tego nie robi, a to źle. Dlaczego? Bo dzięki zgniataniu oszczędzamy miejsce w kontenerze. A im mniej kontenerów odbiorca odpadów będzie musiał zawieźć do sortowni, tym bardziej oddala się od nas wizja podwyżki rachunków za śmieci. Dobrze jest wyrzucać w miarę czyste opakowania. Chodzi o to, by były puste, nie trzeba ich jednak jakoś specjalnie myć, to tylko strata czasu i wody.

Tak samo jest w przypadku butelek i słoików. Nie potrzeba zrywać z nich etykiet ani metalowych obrączek. Przed przetworzeniem szkło jest i tak myte, a magnesy na taśmie wyłapią każdy metalowy element. Nie wolno do pojemników na szkło wyrzucać rozbitych naczyń, doniczek i szyb! Ani buteleczek po lekarstwach. Dla mnie to ewidentne marnotrawstwo, ale cóż, nie można, to nie można.

W kontenerach na papier bardzo często lądują kartony po mleku i sokach. Błąd! Tego rodzaju kombinowane odpady powinny trafić do pojemnika na tworzywa sztuczne! Wiele osób do niebieskich worków wrzuca też brudny lub mokry papier, na przykład zużyte, wilgotne ręczniki papierowe albo chusteczki higieniczne. To też słaby pomysł, ponieważ papier bardzo szybko butwieje, a taki do recyklingu się nie nadaje. Z książek i zeszytów nie trzeba wyciągać metalowych zszywek, ponieważ zostaną one bez problemu wyłapane na taśmie w sortowni.

Jeżeli na produkcie znajduje się symbol recyklingu - nie wrzucajcie go do kosza na śmieci mieszane. Gdyby w Polsce chociaż spalano te odpady (tak, to też jest paskudne). Ale nie, ten syf będzie zalegał na wysypiskach, truł i szpecił tę biedną planetę przez setki lat. Nie dajcie się zastraszyć odbiorcom śmieci - ustawa zobowiązuje ich do odbioru i przekazania do przetworzenia wszystkich odpadów nadających się do recyklingu. Nie mogą nikomu zabronić wrzucania do worka na tworzywa sztucznych pojemników po jogurtach czy styropianu. To wszystko tworzywa, które można przetworzyć!

Więcej o: