Osobowość narcystyczna - jak sobie z nią radzić? Jak wygląda związek z narcyzem?

Osobowość narcystyczna dotyczy osób przeświadczonych o swojej wyjątkowości. Jak rozpoznać narcyza i czy związek z nim jest z góry skanazny na niepowodzenie? Sprawdź, co na ten temat twierdzą psychiatrzy i dlaczego narcyz zalicza się do grona wyjątkowo trudnych partnerów.
Zobacz wideo Oto zaskakujący test opisujący twoją osobowość i twoje relacje z bliskimi

Osobowość narcystyczna oznacza w skrócie obsesję na punkcie własnej osoby oraz dużą potrzebę poklasku ze strony otoczenia. Nie można mylić tego pojęcia ze zdrowym egoizmem - po części każdy z nas potrzebuje bowiem uwagi, pochwały i akceptacji.

Narcyz - kto to jest i czy wszyscy przeglądamy się w lustrze? 

Problem zaczyna się wtedy, gdy skupienie się na sobie jest cechą dominującą. Niestety związki tych osób są najczęściej toksyczne. Jakich problemów doświadczają osoby z osobowością narcystyczną i co na ten temat mówią psychiatrzy?

Osoba narcystyczna w psychiatrii

Pojęcie to zostało zdefiniowane już w XIX wieku, a jego autorem jest Havelock Eliis, który mianem "narcyzopodobnych" określał sytuacje, gdy osoba sama dla siebie staje się największym obiektem seksualnym. Zagadnieniem narcyzmu zajmowali się też Otto Kernberg i Heinz Kohut. Ten drugi wskazywał na punkt, w którym rodzi się narcyz. Według niego osobowość narcystyczna pojawia się wraz z odrzuceniem przez otoczenie i tworzeniem się mechanizmów obronnych. Kernberg wskazuje na zakłócenia, które są tożsame z osobowością borderline. 

Lorna Bejamin za osobowość narcystyczną obarcza rodziców, którzy stawiają ponad wszystko potrzeby dziecka - taki model wychowawczy dominuje na przykład w Stanach Zjednoczonych. Denise Davis wskazuje na zniekształcenie poznawcze, które zaczyna się wtedy, gdy osoba narcystyczna tworzy legendy na swój temat i nie mają one potwierdzenia w rzeczywistości. 

W okresie jesiennym wzrasta ryzyko zachorowania na depresjęTwoja szklanka jest zawsze do połowy pusta? Poznaj 8 negatywnych postaw chronicznie nieszczęśliwych ludzi

Osobowość narcystyczna cechy - wiedza współczesna 

We współczesnym rozumieniu osobowości narcystycznej powraca się do teorii Kernberga i Kohuta wraz z rozróżnieniem na dwie osobowości:

  1. taką, która jest chciwa i łaknie poklasku
  2. i drugą postać, przewrażliwioną na swoim punkcie, która unika zainteresowania i jednocześnie bardzo cierpi z powodu odrzucenia.

Czy można tak po prostu rozpoznać narcyza? Diagnoza powinna odbyć się w gabinecie specjalisty, ale można wyróżnić pewną grupę cech i zachowań, które będą świadczyć o tym, że mamy do czynienia z narcyzem. Jakie cechy wyróżnia osobowość narcystyczna? 

  • brak wyrzutów sumienia,
  • brak poczucia winy,
  • podkreślanie swojej wyjątkowej urody i zdolności,
  • duża potrzeba bycia podziwianym,
  • patologiczna skłonność do kłamstwa,
  • manipulowanie otoczeniem,
  • nadwrażliwość w przypadku dezaprobaty,
  • pasożytniczy styl życia,
  • wysoka potrzeba stymulacji,
  • wysoka inteligencja,
  • tworzenie iluzorycznego, alternatywnego świata,
  • arogancja,
  • brak poczucia realizmu,
  • brak empatii.

Związek z narcyzem - toksyczna relacja? 

Osoby, który były w związku z narcyzem wskazują na pewne cechy wspólne, takie jak na przykład piękne początki. Narcyz, którym może być zarówno kobieta, jak i mężczyzna, jest na początku bardzo uroczy i szarmancki. Są to najczęściej osoby bardzo inteligentne, z którymi dobrze się rozmawia. Narcyz na początku nawet komplementuje swojego partnera i bardzo szybko składa poważne deklaracje.

Równie szybko taki związek może przerodzić się w toksyczną relację, w której zamiast komplementów pojawiają się kolejne oskarżenia. Osobowość narcystyczna unika silnych jednostek, ze względu na stałą potrzebę poklasku. Dlatego partnerom, którzy zwiążą się z narcyzem, tak trudno jest się z tego układu wyplątać - często zwyczajnie brakuje im odwagi. Czy związek z narcyzem ma szansę przetrwać i jak poradzić sobie w takiej sytuacji?

Dobrym rozwiązaniem będzie profesjonalne wsparcie w gabinecie psychologa, które pomoże zrozumieć wzajemne problemy i oczekiwania. 

Dlaczego krytykujemy bliskich?Dlaczego, zamiast chwalić bliskich, tak często ich krytykujemy?